مطالبه خسارت چیست+چه خساراتی قابل مطالبه هستند

شما می‌توانید با به اشتراک گذاشتن دیدگاه و تجربیات خود در انتهای مقاله به گفتمان آنلاین با کارشناسان وینداد و دیگر کاربران بپردازید.

آنچه در این مقاله می آموزیم

مطالبه خسارت تکلیف قانونی، هرکس بدون مجوز عمداً یا در نتیجه بی احتیاطی به جان یا سلامتی یا مال یا آزادی یا حیثیت یا شهرت تجارتی یا به هر حق دیگر که به‌موجب قانون برای افراد ایجاد گردیده لطمه ای وارد نماید که موجب ضرر مادی یا معنوی دیگری شود مسئول جبران خسارت ناشی از عمل خود خواهد بود و همچنین است در صورتی که مسئولیت یا تعهدی به شخص سپرده شده باشد؛ لیکن وی آن را انجام نداده یا تأخیر در انجام آن داشته باشد.

در مواردی نیز ممکن است شخص با ارتکاب رفتار مجرمانه‌ای مسبب ضرر و زیان به مجنی علیه یا ثالث باشد در این صورت شخص زیان‌دیده به‌عنوان «مدعی خصوصی» می‌تواند جبران تمام ضرر و زیان‌های مادی و معنوی و منافع ممکن‌الحصول ناشی از جرم را مطالبه کند

تمامی موارد فوق نشان از آن دارند که خسارت وارده اعم از مادی یا معنوی، منافع ممکن‌الحصول یا هزینه‌های دادرسی قابل مطالبه از متعهد یا مسبب یا مسئول حادثه یا جنایت می‌باشند البته جهت محکوم کردن وی، لازم است شرایط مطالبه خسارت توسط مدعی خصوصی به اثبات برسد.

مطالبه خسارت

الف) مالی یا غیرمالی بودن دعوا:

دعوای مطالبه خسارت یک دعوای مالی محسوب می‌شود و خواهان باید معادل خواسته خود ۳ درصد هزینه دادرسی پرداخت نماید البته اگر خواسته منطبق با صلاحیت شورا باشد در پرداخت هزینه‌ها به تکلیف ماده ۲۳ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۳۹۴ که مقرر می‌دارد: «رسیدگی شورای حل اختلاف در کلیه مراحل، در دعاوی کیفری و غیرمالی معادل هزینه دادرسی در محاکم دادگستری و در دعاوی مالی معادل پنجاه درصد (۵۰%) آن است رسیدگی به دعاوی مشمول ماده (۸) این قانون بدون هزینه دادرسی است.» عمل خواهد شد.

چنانچه مطالبه خسارت دادرسی یا تأخیر تأدیه به صورت دعوای مستقل اقامه گردد دعوای مالی بوده که بایستی تقویم و به میزان مقرر قانونی هزینه دادرسی پرداخت گردد ولی با مستفاد از مواد ۶۱ و ۶۲ ق.آ.د.م. ۱۳۷۹ مطالبه خسارات قانونی و اجرایی اعم حق‌الوکاله وکیل، هزینه دادرسی، هزینه کارشناسی و همچنین مطالبه خسارت تأخیر تأدیه چنانچه همراه با مطالبه اصل خواسته باشد خواهان تکلیفی به پرداخت هزینه مربوط به آن‌ها را ندارد بلکه باید هزینه دادرسی را نسبت به اصل خواسته پرداخت کند نه نسبت به این نوع خسارات مگر در خصوص خسارت قراردادی یا اجرت‌المثل که باید مبالغ آن‌ها نیز حسب مورد تعیین یا تقویم شده و هزینه دادرسی مربوط به آن‌ها نیز پرداخت گردد.

نحوه تقدیم دادخواست

ب) طریقه تقدیم دعوی به مراجع قضائی:

مطابق ماده ۴۸ قانون آیین دادرسی مدنی رسیدگی به دعوی مطالبه خسارت مستلزم تقدیم دادخواست است و باید تمامی تشریفات مندرج در قانون آیین دادرسی مدنی در مورد این دعوی رعایت گردد به‌تصریح ماده ۱۵ ق.آ.د.ک جدید حتی مطالبه خسارت یا ضرر و زیان ناشی از جرم مستلزم تقدیم دادخواست و رعایت تشریفات آیین دادرسی مدنی است.

ج) خواهان و خوانده دعوا:

در دعوای مطالبه خسارت،خواهان متضرر از جرم یا خسارت دیده بوده که دعوی را به طرفیت مسبب یا مسئول یا مجرم مطرح خواهد نمود.

د) نحوه تنظیم خواسته دعوا:

خواسته دعوای مطالبه خسارت حسب مورد ممکن است «تقاضای الزام خوانده یا خواندگان به پرداخت مبلغ … ریال به‌علاوه خسارت تأخیر تأدیه وجه از تاریخ … لغایت … به انضمام هزینه‌های دادرسی و حق‌الوکاله وکیل» باشد.

  مطالبه خسارت

نمونه دادخواست مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم

مشخصات طرفین نام نام خانوادگی نام پدر سن شغل محل اقامت- خیابان – کوچه – پلاک- کدپستی
خواهان
خوانده
وکیل
خواسته یا موضوع مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم مقوم به …………… ریالبا جلب نظر کارشناس به انضمام سایر خسارات قانونی
دلایل و منضمات ۱- دادنامه کیفری ۲- تأمین دلیل ۳- گزارش پلیس ۴- استشهادیه محلی
ریاست محترم دادگاه عمومی حقوقی
احتراماً به استحضار می‌رساند:

۱- خوانده طی اقدام مجرمانه‌ای منجر به ورود خسارت و تخریب درب ورودی مغازه اینجانب شده است که پس از شکایت اینجانب در دادسرای ناحیه ………….. پرونده‌ای به شماره کلاسه…………… تشکیل و النهایه پس از صدور قرار مجرمیت دادنامه‌ای به شماره ………….. از دادگاه کیفری دو شعبه ………….. محکومیت وی بر جرم تفریط صادر شده است و این حکم طی دادنامه شماره ………. دادگاه تجدیدنظر ابرام و تأیید شده است.

۲- با وجود اجرای حکم محکومیت کیفری علیه خوانده خسارات وارده به اینجانب پرداخت نشده نظر به اینکه مسبب این نوع خسارات به استناد دادنامه کیفری خوانده می‌باشد از محضر دادگاه محترم تقاضای رسیدگی و صدور حکم بر جبران ضرر و زیان با جلب نظر کارشناس به انضمام سایر خسارات قانونی و هزینه‌های دادرسی مورد تقاضا است.

محل امضاء – مهر – اثر انگشت
شماره و تاریخ ثبت دادخواست ریاست محترم شعبه ………… دادگاه …………… رسیدگی فرمایید.

نام و نام خانوادگی ارجاع

 

 

 نمونه دادخواست مطالبه خسارت تاخیر تادیه

مشخصات طرفین نام نام خانوادگی نام پدر سن شغل محل اقامت- خیابان – کوچه – پلاک- کدپستی
خواهان
خوانده
وکیل
خواسته یا موضوع   صدور حکم محکومیت خوانده به پرداخت خسارت تاخیر تادیه دو فقره چک ………….از تاریخ صدور چک  لغایت  اجرای حکم( وصول محکوم به ) بعلاوه کلیه هزینه های دادرسی وحق الوکاله وکیل  فعلا مقوم به پنجاه و یک میلیون ریال به شرح دادخواست.
دلایل و منضمات ۱-گواهی های عدم پرداخت( ۲برگ ) ۲-کپی مصدق چک ها( ۱برگ) ۳- درخواست اجراییه (۱برگ)
ریاست محترم دادگاه عمومی حقوقی

احتراماً به استحضار می‌رساند:

۱-موکل به موجب دو فقره چک  بانک ………. به شماره ی ۰۲۵۷۹۹و۰۲۵۸۰۰ به ترتیب به مبالغ  (۵۵۲۵۵۹۰۹۷۱  ریال ) و (۳۷۵۰۰۰۰۰۰۰ ریال ) مجموعا (۹۷۱/۵۹۰/۲۷۵/۹ ریال) از خوانده محترم ……………. طلبکاربوده است  مشارالیه در جهت وصول مطالبات خود بر اساس چک های فوق الذکراقدام به در خواست اجرائیه از اجرای ثبت شیراز نموده النهایه با توقیف حسابهای شرکت بیمه ………… اصل طلب وصول گردیده است.

۲- باتوجه به عدم امکان دریافت خسارات تاخیر تادیه چک ها از طریق اجرای ثبت ، لذا از مقام محترم قضایی تقاضای رسیدگی وصدور حکم محکومیت خوانده به پرداخت خسارت تاخیر تادیه از تاریخ صدور چک( ۱۵/۱۰/۸۹ ) لغایت تا تاریخ اخذ محکوم به (۲۸/۱۲/۹۲ ) به همراه سایر خسارات قانونی از جمله هزینه دادرسی وحق الوکاله  وکیل مورد استدعاست.

محل امضاء – مهر – اثر انگشت
شماره و تاریخ ثبت دادخواست ریاست محترم شعبه ………… دادگاه …………… رسیدگی فرمایید.

نام و نام خانوادگی ارجاع

مقالات دیگر

با ما در ارتباط باشید